تبلیغات
اسماعیلیه نیوز - آقا خان اول از دیدگاه فرهاد دفتری
پایگاهی برای شناخت مذاهب اسلامی با رویکردی تقریبی
آقا خان اول از دیدگاه فرهاد دفتری
سه شنبه 9 آبان 1396 ساعت 09:55 ق.ظ | نوشته ‌شده به دست مسافر786 | ( نظرات )

آقا خان ها که از شاخه نزاری هستند، نسبشان به رکن الدین خورشاه آخرین امام اسماعیلیه الموت می رسد.آقا خان اول(حسنعلی شاه) پسر شاه خلیل الله رئیس اسماعیلیان کرمان بود که درحوالی بم وکرمان مریدانی داشت،حسنعلی شاه در زمان سطلنت فتحعلی شاه قاجار به دامادی او در آمد واینچنین لقب آقا خان را دریافت کرد واز این پس حسن علی شاه به نام آقا خان محلاتی معروف گردید وعنوان آقا خان به صورت موروثی در میان امامان بعدی نزاری باقی ماند.آقاخان محلاتی یا آ قا خان اول از طرف فتحعلی شاه به حکومت قم منصوب شد؛پس از مرگ فتحعلی شاه و بر تخت نشستن محمد شاه قاجار، آقا خان اول به عنوان حاکم، راهی کرمان گردید و پس از چندی به خاطر مشکلاتش با درباریان شاه، در ارگ بم تحصن نمود. محمد شاه قاجارکه این حرکت را برضد خود می دانست سپاهی برای سرکوب وی فرستاد و او را شکست داد.[1]پس از مدتی دوباره آقاخان به فکر جمع آوری نیرو افتاد تا بر علیه ناصر الدین شاه قیام کند اما برای مرتبه دوم نیز شکست خورد و با حدود یکصد سوار خود را به پاسگاه انگلیسی ها در حوالی قندهار افغانستان رساند.[2] آن دوران زمانی بود که انگلیسی ها در فکر ساختن مذهب و دین جدید در میان مسلمانان بودند و در تلاش که در این ورطه راه به جایی برند ودر همین زمان است که شاهد ساخته شدن بابیت و بهائیت و وهابیت هستیم.

از این زمان به بعد میان امام اسماعیلی وراج بریتانیایی همکاری نزدیکی به وجود آمد،با شکست قوای بریتانیا درکابل وقندهار، آقاخان در 1259به سند رفت، در آنجا سواره نظام او در انضمام سند به هند بریتانیا کمک زیادی کرد،ژنرال سرچالرز ناپیر 1782-1853 فاتح سند به خاطر خدمات آقا خان حقوق سالانه برای وی برقرار کرد وروابط دوستانه خود را با امام اسماعیلی حفظ نمود....آقاخان به عنوان پیشوای روحانی یک جامعه مسلمان از حمایت تشکیلات بریتانیائیها در هند برخوردار بود.[3]

فرهاد دفتری در کتاب تاریخ و عقاید اسماعیلیه در این باره می نویسد:

«از زمان ورود آقاخان به افغانستان همكاری نزدیكى میان آقا خان و بریتانیایى‌ها، كه امكان دارد محرك فعالیتهاى شورشى پیشین او در داخل ایران، براى حفظ منافع حكومت بریتانیا در هند، بوده باشند، پدید آمد. به‌طور اخص، ادعا شده كه قیام آقا خان در كرمان نقش مؤثرى در جلوگیرى از پیروزى لشگركشى ایران به هرات، در دورۀ سلطنت محمّد شاه قاجار، داشته است آنچه بوده است باشد، امّا همكارى آقا خان با بریتانیایى‌ها بعد از رسیدن او به افغانستان كه همزمان بود با سالهاى پایانى دوره معروف به نخستین جنگ افغانها،1838-1842 میلادى، صریحا در زندگینامه‌اى كه آقا خان از خود نوشته و نیز در منابع دیگر آمده است.»[4]

«آقا خان اول در سِند خدمات بیشترى به بریتانیایى‌ها كرد. بخصوص وى سواران خود را در اختیار آنها گذاشت، و سعى كرد ناصر خان، امیر تالپركلات،را متقاعد سازد كه كراچى را به بریتانیایى‌ها واگذار كند. چون ناصر خان از همكارى امتناع ورزید، آقا خان نقشه‌هاى جنگى او را با سرگرد جیمز اوترم، عامل سیاسى بریتانیا در سند، در میان نهاد. درنتیجه، اردوگاه بریتانیایى‌ها از یك حملۀ شبانه نجات یافت، و به دنبال جنگ میانى، در فوریه 1843، حیدرآباد، و سپس تمام سند به هند بریتانیایى منضم گردید. آقا خان، به خاطر خدماتش در سند، مقررى سالانه‌اى به مبلغ 2000 لیره از ژنرال چارلز ناپیر، فاتح بریتانیایى سند كه روابط دوستانه‌اى با امام نزارى از زمان ورود وى به سند در پاییز 1842 میلادى داشت، دریافت مى‌كرد.پس از فتح سند، در 1259/1843، بریتانیایى‌ها اقدام به منقاد ساختن بلوچستان كردند. آقا خان باز به آنان، چه از نظر نظامى و چه از نظر دیپلوماسى، كمك كرد. آقا خان از جرك، كه پس از فوریه 1843 میلادى در آنجا توقف كرده بود، با رؤساى مختلف قبایل بلوچ تماس گرفت و آنها را به تسلیم شدن در مقابل انگلیسى‌ها اندرز داد. نیز برادرش محمّد باقر خان را با عده‌اى از سوارانش گسیل داشت تا در شكست دادن میر شیر خان، یكى از امیران مهم بلوچ، به بریتانیایى‌ها كمك كند. در این هنگام آقا خان، خود هدف حملۀ بلوچ‌ها، ظاهرا به تلافى كمكهاى او به بریتانیایى‌ها قرار گرفت و اموالش غارت شد. اما او به كمك خود به بریتانیایى‌ها ادامه داد.»[5]

     آقاخان در دوران اقامتش در هند، با آرامش و در نوعی انزوای سیاسی به رهبری مذهبی پیروان خود و پرداختن به ورزش های مورد علاقه اش مانند شکار، پرورش اسب و شرکت در مسابقات اسب دوانی گذراند. بخش عمده ای از پیروان او در هند را خوجه ها و اسماعیلیان نزاری تشکیل می دادند که غالبا از اقشار ثروتمند و بازرگانان بودند. مهمترین رویدادی که در هند و بمبئی برای آقاخان افتاد این بود که گروهی از خوجه های بمبئی طی اقامه ی دعوایی به دادگاه، امامت آقاخان بر خود را نپذیرفته و از پرداختن مالیات به وی سرباز زدند. جلسات این دادگاه در آوریل 1866م (ذیحجه 1282هـ.ق) به ریاست «سر جوزف آرنولد» در بمبئی تشکیل گردید و آقاخان توانست که امامت خود بر آنان را به اثبات برساند. وی در اواخر عمر از دولت انگلستان تقاضای پناهندگی کرد و دولت انگیس پس از اعطای مقام والاحضرت به وی، درخواستش را پذیرفت .[6]اما دست اجل مهلت نداد و در بمبئی چراغ عمرش خاموش شد. وی را در باغ حسن آباد محله مذکائون بمبئی، در سردابی به دفن کردند.[7]

 



[1] ) دائرة المعارف بزرگ اسلامی / ج1 / ص460-461؛ ،فرهاد دفتری، تاریخ وعقاید اسماعیلیه ص576-579

[2] ) ماهر بوس، آقاخان ها ،ترجمه محود هاتف، ص 19؛فرهاد دفتری، تاریخ وعقاید اسماعیلیه ص580-581

[3] )دفتری فرهاد، مختصری در تاریخ اسماعیلیه،ص269-270

[4] ) دفتری فرهاد،تاریخ وعقاید اسماعیلیه ،ص582

[5] ) دفتری فرهاد،تاریخ وعقاید اسماعیلیه،ص583

[6] ) دفتری فرهاد،تاریخ وعقاید اسماعیلیه،ص581-586

[7] ) دائرة المعارف بزرگ اسلامی ، ج1 /،ص462



می توانید دیدگاه خود را بنویسید
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر
نظرات پس از تایید نشان داده خواهند شد.
 
موضوعات
نویسندگان
برچسب ها
فضایل امیر المومنین علی علیه السلام , دکتر عصام العماد شیعه مستبصر , امامت از دیدگاه اسماعیلیه , عبدالله میمون , انگشتر بخشی حضرت علی علیه السلام , ایمن الظواهری رهبر گروه القاعده , بشهت وجهنم از دیدگاه ناصر خسرو , مهدویت از دیدگاه اسماعیلیه , علامه بدرالدین رهبر معنوی زیدیه , اسماعیلیه در خاورمیانه , زکاه فطره از دیدگاه اسماعیلیان , شیعه وانشعابات آن , سید مصطفی حسینی طباطبائی , مبارزه امام علی در خیبر , معاد جسمانی , آیت الله جوادی آملی-زیارت عاشورا , تاویل از دیدگاه ناصر خسرو , یاسر الحبیب (عمامه های انگلیسی) , خوجه های اثنی عشری , مکتب القرآن , ارتباط آقاخان اول با انگلیسی ها , بهشت حضرت آدم , جهاد در فریضه غائبه , ابو یعقوب سجستانی , احتجاجات امیر المومنین بر حقانیت خودش , عزاداری+اسماعیلیه , مذهب دروزیان , اسماعیلیان قهستان , ابن تیمیه ناصبی , حج در اعتقادات اسماعیلیه , داعش , خواجه نصیر الدین طوسی کیست؟ , ارتباط القاعده با آمریکا , علت فراموشی واقعه غدیر , حدیث منزلت , آیا امام اسماعیلیان دارای ویژگی امامت است؟ , اسماعیلیه خالصه , مروری بر زندگی حسن صباح , علت تفاوت نماز خواند شیعیان با اهل سنت , امامت از دیدگاه حمید الدین کرمانی , توحید از دیدگاه اسماعیلیه , اسماعیلیان هند , جن از دیدگاه داعی ابن ولید , رحیم پور/شیعه واقعی درد دین دارد , سید ابوالفضل برقعه ای , انحرافات بیت شیرازی , خواجه های هند , رهبر دروزیان در زمان حاضر , زندگی نامه خواجه نصیر الدین طوسی , قیامت از دیدگاه نزاریان ,
لینک دوستان
دیگر موارد
تعداد مطالب :
تعداد نویسندگان :
آخرین بروز رسانی :
بازدید امروز :
بازدید دیروز :
بازدید این ماه :
بازدید ماه قبل :
بازدید کل :
آخرین بازدید :

Google

در این وبلاگ
در كل اینترنت